THE CLIMB
Zirlai pual: A harsa lai ber hi zin kawng ngaihnawm a chang \hin.
I can almost see it, that dream i'm dreaming..
Ni e, tun a\anga hun rei lo teah chuan ka zirlaite zir zovin hman a\anga ka lo thlir leh beisei \hin kha a hlawhtlinna hmel ka hmu dawn a ni. Harsatna leh buaina tam tak kara hun khirh tak ka hmachhawn \hinte khan rei lo teah mual min liamsan ang a, hlawhtlinna tlang chhipa chuangin chung zawng zawng chu hnutiang ka chhawn thuai ang. Rim taka ka lo beih ve \alh \alhna khan khawvel tharah min hlangkai ang a, fan ngai loh ramah lei rem ka rap ve tawh dawn a ni.
Bianga thlan tui luang zawih zawih chunga ka tana thawk \hintu, ka nu leh pate phurrit ka chhawk ve thei tawh ang a, an tan hahdamna leh innghahna ka la ni ve thuai ang. Sum leh paia harsatna ka tawh changa min \anpui \hin tute, ka hlawhtlin ngei theih nana \hahnemngai taka min fuih tute pawh eng emaw tal chu ka tihsak ve dawn chiang khawp mai. Ka dinhmun chhiat ber lai pawha min ensan ngai lotu, ka \hiante tan pawh thil ropui ti thei lo mah ila \angkaina eng emaw tal chu ka nei ve dawn khawp.
But..there's a voice inside my head saying, “You'll never reach it”
Mahse..he thumal pakhat, 'mahse' tih hi ka lu-ah a rawn inthum rawn tlut tlut a, ka ngaihtuahna kal ding lai rawn titawpin ka duh lohna lamah min hruai kawi ta. Bui lung tawk an sawi ang maiin ka duhthusam ram pana ka kal lai chu ka kir ta daih mai le. Han ngaihtuah chian meuh chuan ka kawng zawh lai chu a lo bumboh nasa mai a, thlawhhma thlahthlam, hling leh buar hmun angah riak ka chan lek lek mai. Min dal thei apui a lo tam em em a, harsatna chi hrang hrang an rawn pang-aw-in-zial tup tup mai emaw tih tur a ni.
Kan hma lawka exam runpui awm tur te chu paltlang zawh loh mai ka hlau a, ka lehkhabu chhah pui pui mawlh mai chuan rilru a tilungngai. Ka room tukverh a\anga lang thei maiah chuan tlaiberh nupain hlim takin thing zar an bel a, lungkham nei miah lova chutia an han awm thei bikte chu ka thik lek lek mai. Kei lah chu zir tur hlirin min hmuak a, zir tur ka ngah tih ngaihtuah lek lovin thatchhiatna sualin a siruk lain min lo run ve mek bawk nen, thawven lohna khawvel a va'n ni tehlul em! Phur lo teh mah ila ka mawhphurhna, ka hlen chhuah ngei ngei tur a ni tlat bawk si.
Mihring pangngai, fuke kim, chhia leh tha hria, duhzawng bik te nei ka ni ve tumhrang a. Khuanu samsuih a ni ngei em tih pawh ka hre chiah bik lo, mahse ka thinlung hian khawvel hmeichhia tam tak zingah mi pakhat chiah a thlang ve khanglang a. Chuvang chuan keimah chauh ka ni lova, mi pahnihin an thunun lai mek ka ni. Pakhat chu keimah, chuan amah nen. Ka tilungawi lovang tih mawlh ka hlau a, a hlimna tur ngaihtuahin ka hmanhlel thin. Chung thil vel ngaihtuah avang chuan hun tam tak ka khawhral a, keimah leh keimah ka intheihnghilh lek lek fo. Insum ka tum a, arsi lak tum ang hlauh, ka thei hlawl lo. Lehkha zir chu sawi loh, hei ringawt pawh hi buaipui tham fe chu a ni.
Englekhawle, chak lo sa teh mah ila, ka zir tho a ngai. Lehkhabu ka'n keu a, ka lu a na nghal ringawtin ka hria. Ka mit te chu kam fe loh chuan an meng zo dawn lo emaw tih tur khawpin a kham \hem \hum a, ka kawng na te chu ni dang zawng aiin a zualkai sauh lehnghal emaw ni? Hrep tak chuan. Lungruni nena cement chhuat chara thut nan ka mawng te chu a'n tlo tehreng nen, lehkha han zir meuh chuan khum dupa thu chung paw'n darkar chanve ringawt pawh a rei lam hret chu a ni. Lehkha zir tawh loh mai te ka duh rum rum a, mahse mihring azawnga talent nei lo ber, kei hian ei khawp thawh chhuahna tur ka hmu dawnin ka hre bawk si lo. Vala lu a hai map mai!
Zir peih hek lo i, intihharh nan hla ka ngaithla mai mai a. Ka rilru her danglam sawktu a awm tlat. Tun hma pawhin he hla hi ka lo ngaithla fo tawh \hin a, chuti vakin ka lo ngaihtuah ngun ngai lem lo. Sap \awng a ni nangin a thu a har lo a, kei ngial paw'n a awmzia ka man ve zung zung mai. Mizo \awng chuan let lo law law ila, kan hmingchhe nep deuh mahna. A nih ang ang hian dah chhuak ve tawp mai teh ang.
There's always gonna be another mountain
I'm always gonna wanna make it move….
Ain't about how fast I get there
Ain't about what's waiting on the other side
Its THE CLIMB
Hringnun hi zir tur hlirin a khat an tih chu vawi duai lo ka hre ve tawh a, ka awi lo lem lo. A tak rama chantir turin ka taimaknain a phak lo mai zawk a ni. Mahse he hla hian ka khawvel thlir dan min thlak sak ta dawrh mai. Mi fa ten ram ropui thleng tura intlansiakna \ha an beih mup mup laiin kei chuan thil ho te te ngaihtuahin hnungah kawl ek ka lo thai ve mai mai a ni tih ka hre chhuak a. Ka hmaa chona lo awm hmachhawn ngam lo tur khawpin dawizepna khurah ka lo pil hman lek lek tih pawh tu'n min hrilh ka ngai tawh hek lo.
Ka hmaa tlang lawn tur awm chu ka lawn chhuak ngei tur a ni. Ka lawn chhuah hunah eng in nge min lo hmuak dawn tih ka ngaihtuah thiang lo. A aia sang zawk lawn tur a lo awm a nih pawhin ka lawn zel tur a ni. Siamtuin leilunga chanvo nei ve tura min dah chhan hi ka tihlawhtling zo lo a nih chuan, chhia leh \ha hriatna nei ve lo ramsa te aiin ka chungnung bik hauh lo tihna a ni ang a, chu chu ka tan thil zahthlak tawpkhawk a ni. Chutiang tur chuan ka inphal lul lo mai.
Zir tlat na na na chuan ka zirlaibute chu an lo \ang rei peih lo khawp mai a, thiam tum tak takin ka bei tih an hriat khan ka chungah zah an ngai ta deuh pawh a ni mahna! Zir peih loh vanga chhuanlam hrang hrang ka siam thinte kha an lo tling zo reng reng lova, tumruhna hmakhalh thei harsatna a awm lo tih ka hre fiah ta uar uar mai. Fiamthu vanga hriat lar, Charlie Chaplin-a khan a tia lawm, “Khawvelah hian engmah kumhlun tur a awm lova, kan harsatna te pawh hian a lo daih rei reng reng lo”. A ni lah tak a, harsatna te pawh hi chatuan daih a lo awm reng reng hlei nem mawle.
Rilru zawng zawnga han zir tak tak chuan lunglen kan hre hman lova, ngaihzawng vanga buai a awm hman hek lo. Khawvel lungkhamna leh awhna sualin rilruah hmun a chang pha lova, ka thil zir apiang mai chuan a siamtu, Pathian ropuizia min hmuh fiahtir deuh deuh leh nghal. Van boruak zau tak maia chhiar sen loh arsi, insu buai miah lova an vir mup mup dan te, mita hnuh theih loh, thil te ber pawhin kalphung mumal tak an lo nei vek tih han zir chhuah chuan Siamtu ropuizia hai rual a ni lo.
Chutiang zozai hlawkna ka chhar chhuah hnuah chuan kei hian lehkha zir chu ka la ning fo ang maw? Ni lul lo mai. He hmunah hian lehkha zir turin ka awm a, ka awm chhan chu ka tihlawhtling ngei tur a ni. Sum leh pai tam tak senga min enkawltu, ka nu leh pate mumang, a tak rama chantir theitu chu keimah chauh ka ni a, a tihlawhchham theitu pawh keimah bawk. Theih tawp chhuah a ngai a ni. Hmana kan zirtirtu pakhat thu sawi ka hre chhuak zawk mai, “Beidawng duh hauh lote hi khawvel hian tih ngaihna a hre lova, hlawhtlinna a pe \hin”. Ni e, beidawnna chang hre miah lote hi chu a tih ngaihna tak a awm lo reng asin!!
(He thu hi St. Edmund's College, Shillong-ah B.Sc kan zir laia ka ziah a ni a. Keimah leh keimah ka infuih nana ka ziah a ni ber. Kum 2011 vel kha a ni ta awm e)